คลังต้นไม้แห่งการเรียนรู้
รากสามสิบ
รากสามสิบ
| ชื่อไทย | รากสามสิบ |
| ชื่ออื่น | สามร้อยราก ผักหนาม ผักชีช้าง จ๋วงเครือ จั่นดิน ม้าสามต๋อน ว่านรากสามสิบ สามร้อยผัว สาวร้อยผัว ศตาวรี |
| ชื่อวิทยาศาสตร์ | Asparagus racemosus Willd. |
| ชื่อวงศ์ | ASPARAGACEAE |
| ลักษณะวิสัย | เป็นไม้เถาเนื้อแข็งเลื้อยพันต้นไม้อื่นด้วยหนาม สามารถเลี้อยปีนป่ายต้นไม้อื่นได้สูงถึง 1.5-4 เมตร แตกแขนงเป็นเถาห่าง ๆ ลำต้นเป็นสีเขียวหรือสีขาวแกมเหลือง เถาเล็กเรียว กลมเรียบลื่นเป็นมัน ขนาดเส้นผ่านศูนย์กลางประมาณ 2-5 มิลลิเมตร เถาอ่อนเป็นเหลี่ยม ตามข้อเถามีหนามแหลม มีเหง้าและรากอยู่ใต้ดิน ออกเป็นกระจุกคล้ายกระสวย |
| ลักษณะใบ | ใบเป็นใบเดี่ยว แข็ง ออกรอบข้อเป็นฝอย ๆ คล้ายหางกระรอก หรือออกเรียงสลับเป็นกระจุก 3-4 ใบ ใบเป็นสีเขียว ดอก ใบเป็นรูปเข็มขนาดเล็ก ปลายใบแหลม เป็นรูปเคียว โคนใบแหลม กว้างประมาณ 0.5-1 มิลลิเมตร ยาวประมาณ 10-36 มิลลิเมตร แผ่นมักโค้ง สันเป็นสามเหลี่ยม มี 3 สัน มีหนามที่ซอกกระจุกใบ |
| ลักษณะดอก | ดอกเป็นดอกช่อกระจะ ยาวประมาณ 2-4 เซนติเมตร โดยออกที่ปลายกิ่งหรือตามซอกใบและข้อเถา ดอกย่อยมีขนาดเล็ก ดอกเป็นสีขาวมีกลิ่นหอม มีประมาณ 12-17 ดอก ก้านดอกย่อยยาวประมาณ 2 มิลลิเมตร มีกลีบรวม 6 กลีบ แยกเป็น 2 วง วงละ 3 กลีบ ออกดอกช่วงเดือนเมษายนถึงมิถุนายน |
| ลักษณะเมล็ด | เมล็ดมีสีดำ เปลือกหุ้มแข็งแต่เปราะ |
| ลักษณะผล | ผลเป็นทรงค่อนข้างกลม เป็นพู 3 พู ผิวผลเรียบเป็นมัน มีเส้นผ่านศูนย์กลางประมาณ 4-6 มิลลิเมตร ผลอ่อนเป็นสีเขียว เมื่อสุกจะเป็นสีแดงหรือม่วงแดง ภายในผลมีเมล็ด 2-6 เมล็ด ผลออกในช่วงเดือนเมษายนถึงเดือนกรกฎาคม |
| สรรพคุณ | บำรุงกำลัง แก้กระษัย กระตุ้นประสาท แก้วิงเวียน ลดความดันโลหิต ลดไขมันในเลือด ลดระดับน้ำตาลในเลือด รักษาโรคคอพอก แก้พิษไข้ แก้ร้อนในกระหายน้ำ แก้ไอ แก้ท้องเสีย แก้พิษแมลงป่อง แก้ปวดเมื่อย ครั่นตัว บำรุงร่างกายหลังคลอดบุตร |
| สถานที่ | ฐานต้นไม้แห่งการเรียนรู้ |